Ana Sayfa » Eğitim Haberleri » Sınıf Yönetiminde Derslerin İşlenişi Sürecinde Yaşanılan Sorunlar

SINIF YÖNETİMİ VE AKEDEMİK BAŞARI

 

Sınıf Yönetiminde Derslerin İşlenişi Sürecinde Yaşanılan Sorunlar

Özellikle ilkokullarda hangi bölgenin hangi okuluna giderseniz gidin benzer sorunlarla karşılaşırsınız. Sorunlar aslında eğitimin bir parçasıdır ve bir sınıfta sorun yoksa  iyi bakın o sınıfta harekette yoktur. Sınıfta karşılaşılan sorunlar ile ilgili Doç. Dr. Erten Gökçe’nin yapmış olduğu çalışma biz öğretmenlere bu sorunlarla baş etme konusunda çözüm önerileri sunuyor. Doç.Dr. Erten Gökçe’ye göre sınıfta karşılaşılan sorunlar ve bu sorunlara karşı çözüm önerileri şu şekilde :

Sorunsuz bir sınıfta ders işleyeceğini düşünen bir öğretmen iyi bir hayalperesttir. Her öğretmen mutlaka sınıfta çeşitli sorunlar yaşar. Ancak tek fark, karşılaşılan sorunlara nasıl yaklaşacağı ve çözüm üretebileceği konusundaki yaklaşımıdır. Siz sadece neye ihtiyacınız olduğunu bilin!

Sınıf içinde karşılaşılabilecek olası sorunlar neler olabilir?

  1. Öğrencilerin ders sırasında kendi aralarında konuşmaları.

Her öğrenciye 3 sarı karttan sonra kırmızı kart verilebilir. Kırmızı kart alan öğrenci bir teneffüs sınıf içi kontrol ve düzen için görevlendirilebilir.

Öğretmen beden dilini kullanarak, ilgili öğrenciyle göz teması kurabilir.

Kurala uymayan öğrenci açık ve net bir şekilde uyarılır, hala olumsuz davranış devam ediyorsa bireysel görüşme yapılır.

Sınıf düzenini bozan öğrenci ile bir başka öğrenci eşlendirilir. Yıl içerisinde bu eşlerden herhangi biri sınıf düzenini bozarsa ikisi de
eksi puan alır.

Öğrenciler ders esnasında konuştukları öğrencilerden uzak yerlere oturtturulur.

Konuşan öğrencilerin yanlarına gidilerek dikkatlerini arkadaşlarına değil öğretmene vermeleri sağlanır.

Dersin düzenini bozmayan öğrenci “dersin yıldızı olma” şansını kazanacağı söylenir.

  1. Ödev yapmama

Sınıfta ödevini düzenli yapanlar “ödev şampiyonu” olarak belirlenir ve öğretmen tarafından ödüllendirilir.

Ödevini yapmayan öğrenciye, teneffüste yapması için fırsat verilir. Bu şekilde ödev yapma alışkanlığı kazandırılır.

Ödev kontrolü aksatılmadan yapılır ve ödevini yapmayan öğrencilere belirli bir zaman verilerek tamamlamaları sağlanır.

Ödevini nadiren yapmayan öğrenciler ile ödev yapmamayı alışkanlık haline getiren öğrencilere farklı davranış şekli geliştirilir.

Öğrencilerin ödev yapmaları konusunda öğretmen tarafından istikrarlı bir tutum geliştirilir.

Öğretmen Platformu.com sitesinde çalışmanın tamamına ulaşabilirsiniz.

Ödev yapma sırasında sıkıntı yaşayan öğrencilere öğretmen yardımcı olur, ödevini doğru yapması için onu yönlendirir.

Ödevini düzenli yapan öğrencilerin bu davranışları farklı ödül yöntemleriyle pekiştirilir. Diğer öğrencilerin de ödevini yapmaları böylece teşvik edilir.

  1. Sınıfta söz almadan konuşma

Söz almadan konuşan öğrenciler görmezden gelinerek öncelikle öğrencinin durumu kendi anlaması sağlanır.

Duymazdan ve görmezden gelinerek öğrenci parmak kaldırmaya özendirilir.

Söz almadan konuşan öğrencinin dinlenmediği izlenimi yaratılır.

Söz almadan konuşmaya devam eden öğrenciler teneffüste sınıf düzeni ve kontrolü için görevlendirilir.

Sadece söz alarak konuşan öğrencilere söz verilerek,  söz almadan konuşmak isteyen öğrencilerin dikkatleri çekilir.

Bu taktikler yeterli olmuyorsa, farklı bir ortamda öğrenci incitilmeden sözel olarak uyarılır.

Parmak kaldırarak söz isteyen öğrencilerin söylediğine olumlu dönütler verilir, söz almadan konuşan öğrencinin söylediği ise dikkate alınmaz.

  1. Velilerin, çocuklarının kapasitesinden daha fazla başarı beklentisi içine girmeleri. Çocukları başarısız olduğunda da bunun öğretmenden kaynaklandığını düşünmeleri.

Okulda başarı gösteremeyen çocukların durumlarını  velilerine kabul ettirmek zor olabilir. Bu olumsuz durumun etkisini azaltmak için,
yapılan çalışmalardan veliler haberdar edilmelidir.

Velilerle sürekli iletişim kurarak süreç içinde öğrencilerle ilgili gelişmeler paylaşılır.

  1. Sınıfta yerinde duramayan, hareketli öğrencilerin olması.

Öğrencinin derse odaklanabilmesi için ders kitaplarının dağıtımından sorumlu olma, tahtayı silme, arkadaşlarına çalışma sayfalarını dağıtma gibi sorumluluklar verilir.

Diğerlerine göre daha hareketli olan öğrenciler, öğrenme stillerinde hareket etme unsurunu daha fazla kullanabilecekleri öğrenme ortamları içinde görevlendirilir. Böylece enerjilerini öğrenmede kullanabilirler. Örneğin; canlandırma, rol oynama, drama gibi.

  1. Beslenme konusunda dikkatsiz davranan öğrencileri bu konuda olumlu davranışa yönlendirme.

Velilerle ortak dil kullanılıp duyarlı ve tutumlu birey yetiştirmenin yolları aranır.

Sınıfta öğrencilerle yapılan konuşmalarda, doğru beslenme davranışı gösteren öğrencilere olumlu pekiştireçler verilerek tüm öğrencilerin doğru yönlendirilmesi sağlanır.

  1. Öğrencinin defterine yazı yazmayı reddetmesi.

Her öğrencinin düzenli not tutması konusunda alışkanlık kazanması için ders anlatımı sırasında öğretmen rastgele bir öğrencinin defterini alarak konuya devam eder.

Öğrencinin defterine bakılarak, olumlu pekiştireç (aferin, yazın çok güzel, yıldız koyma gibi) verilir. Yazmayan öğrenciler de bu
şekilde yazı yazmaya özendirilir.

Öğretmen renkli bir kalemle, yazı yazmayı reddeden öğrencinin defterine süslü bir başlık atar ve  “Devamını şu şekilde yazacaksınız.”
diye sınıfa anlatır. Tüm sınıf yazmaya başladığında yazı yazmayı reddeden öğrenciye renkli kalemler verilerek “Madem başlığı bu kalemle yaptık artık devamını da bu kalemlerle yaz.” denir.

 

  1. Öğrencilerin ders materyallerini eksik getirmesi.

Ders materyallerinin önemi hakkında bilgilendirilerek getirmeyen öğrencilere süre verilir. Bu konu üzerinde hassasiyet göstermeleri için velilere bilgi verilir.

Öğrencinin maddi bir sorunu var ise öğretmen bu konuda  okul yönetimi ile görüşerek gerekli kolaylığı sağlamalıdır.

Her hafta sınıfta belirlenen  haftanın “en başarılı”, “en özenli” vb. öğrencisi olmak için ders materyallerini de eksiksiz getirmeleri gerektiği söylenir.

  1. Derste konsantrasyonun dağılması, başka şeylerle veya kişilerle ilgilenilmesi.

Bu gibi durumlarda, konu ile ilgili küçük oyunlarla (deve-cüce vb.) ders işlenmeye devam edilir.

Dikkatlerini çekecek bir olay veya fıkra anlatılır. Sıkıntılı hava dağıtılır ve öğrencilerin ilgisi tekrar canlandırılır.

  1. Yalan söylemek.

Her fırsatta, doğru söyleyen öğrencilere “Dürüst davrandığın için kutluyorum.” denilerek diğerleri de özendirilir.

Yalan söyleyen kişilerin karşılaşabilecekleri durumlar ve toplumun o kişilere karşı bakış açısını anlatan örnek olaylar hazırlanıp sınıfta anlatılır.

  1. Öğrencilerin derse hazırlıksız gelmesi.

Öğrencilere, cevaplamaları için birkaç kısa soru sorulur.

Derse hazırlıklı olarak gelen öğrencilere yeteri kadar olumlu dönütler verilir, diğer öğrenciler de hazırlıklı olmaya özendirilir.

  1. Sınıf içinde bir etkinlik yaparken kargaşa yaşanması.

Açık ve net komutlar verilir, ne yapılması gerektiği söylenir, gerekirse tahtaya yazılarak hatırlatılır. Öğretmen beden dilini kullanarak yapılan etkinliğe dikkat çekebilir.

Sınıftaki öğrencilerin ilgi ve dikkati kısa süreliğine bir başka konu üzerine odaklanabilir. Böylece sınıftaki karmaşa ortadan aldırılabilir.

  1. Sınıf içi kuralların uygulanmasında öğrencilerin zorlanması.

Kuralların sınıfla birlikte belirlenmesi önemli ve gereklidir. Öğretmen, kurala uymayan öğrenciyi önce beden diliyle, daha sonra da sözlü olarak uyarabilir. Hala sorun çözümlenmiyorsa bireysel görüşme yöntemini kullanabilir. Bazen de küçük ödüllendirmelere yer verebilir.

Kurallara uyan öğrencilere gülen yüz kartı verilir. Hatalı davranışta kart geri alınır. 10 gülen yüzü tamamlayan öğrencinin ismi panoya asılır.

  1. Sıraların ve çantaların dağınıklığı.

Teneffüse çıkmadan önce öğretmen 2 dakika zaman vererek öğrencinin  toparlanmasına fırsat tanıyabilir.

Haftanın “en düzenli ve temiz sınıfı” seçimi  yapılabilir. Başarılı sınıflara mavi boncuk verilebilir.

Sırasını toplayan ve düzenli olan öğrencilere küçük  ödüllendirmeler yapılabilir.  Tüm sınıfa teşekkür edilerek aferin denilebilir.

 

  1. Sınıfta öğrenme güçlüğü yaşayan öğrencilerin varlığı diğer öğrencilerin öğrenmesini de olumsuz etkiler. Böyle bir durumda neler yapılabilir?

Öğrenme güçlüğü yaşayan öğrenciyle birebir ilgilenilir ve onun seviyesine uygun olacak şekilde,  sınıftan kopuk olmadan ama
mümkün olduğunca bireysel bir öğrenme süreci uygulamaya özen gösterilir. Öğrencinin bireysel olarak gelişimi ailesiyle paylaşılır ve ailesinden de bu konuda destek vermeleri istenir

  1. Öğrencilerin hazır bulunuşluk düzeyleri dersin gerektirdiği hazır bulunuşluk düzeyine uygun mu? Uygun değilse neler yapılabilir?

Öğrencilerin hazır bulunuşluk düzeyi uygun değilse yeni konunun öğrenilmesi, anlamlandırılması ve yapılandırılması mümkün olmayacaktır; ön koşul bilgilere sahip olmadan yeni bir konuya geçilse bile verimli bir öğrenme olmayacaktır.

Öncelikle yeni konu için ön koşul bilgiler belirlenir, öğrencilerin belirlenen ön koşul bilgilere sahip olma düzeyi değerlendirilir ve eksiklerin tamamlanmasının ardından yeni konu için hazırbulunuşluk düzeyine ulaştıklarında yeni konuya başlanır.

  1. Ders işlerken öğrenciler yorulursa onları dinlendirmek için neler yapılabilir?

İpucu: Dinlendirici etkinlikler

Öğrenme öğretme sürecinde görsel, işitsel, dokunsal nitelikli farklı uyarıcılar kullanılmalıdır. Farklı duyu organlarının kullanılmasına yönelik uygulamalar  öğrencilerin ilgilerini çekerek keyifle katılmasını sağlar. Öğrenciler yorulduğunda öğrencilerin dinlenerek keyif alacağı, hem de aynı zamanda duyu organlarını kullanmaya yönelik bir etkinlik planlanabilir. Örneğin; öğrencilerin hayal gücünü geliştirmeye  yönelik dinlendirici tonda sözsüz bir müzik kullanılır ve öğrencilerin gözlerini kapatarak müziği hissetmeleri sağlanır. Müzik bittiğinde ise kendilerini nerede düşündüklerini paylaşmaları sağlanır.

  1. Grup çalışmalarında grup oluşturma esnasında yaşanan zorluklar.

İlk yapılan grup çalışmalarında öğrencilerin istediği kişilerle aynı grupta olmalarına izin verilir; daha sonra grup üyelerinin değiştirilmesiyle bütün öğrencilerin farklı kişilerle grup çalışması yapması sağlanır.

Grup çalışması ile ilgili ilke ve kurallar açık ve net bir biçimde belirlenir, sorumluluklar paylaşılır.